. CHP 39. OLAĞAN KURULTAYI
. CHP 2025 kasımda yapılan yeni kurultayda
neler için söz verdi?
. Cumhuriyet Halk Partisi (CHP), 28-30
Kasım 2025 tarihlerinde 39. Olağan Kurultayı'nı "Şimdi
İktidar Zamanı" sloganıyla gerçekleştirdi.
Verilen sözler,
taahhütler, genel olarak yerel
seçimlerdeki halkçı ve adil yönetim başarısının ülkeye yayılması, çökmüş “sistemin
değiştirilerek” iktidara gelinmesi ve “Atatürk'ün yolundan”
ilerlenmesi gibi ana temalar çerçevesinde dile getirilmiştir.
. Kurultay konuşmalarında ve sunulan parti
programında öne çıkan temel söz ve taahhütler genellikle şunlardır:
Yönetim ve Hukuk Alanında
Taahhütler
1-Güçlendirilmiş
Parlamenter Sistem: Kuvvetler ayrılığı ilkesini esas alan, güçlü
yurttaşların güçlü Meclis'ine dayalı parlamenter sisteme geçiş.
2-Hukuk Devleti
İnşası: Yeniden milli egemenliğe dayalı, devletin yurttaşların kontrolünde
ve denetiminde olduğu, hukukun üstünlüğünün sağlandığı bir düzen kurulması.
3-Seçim ve
Siyaset Reformu:
. Seçim barajının yüzde 3'e indirilmesi.
. Siyasi Partilerin Hazine yardımının yüzde
1 oy eşiğine indirilmesi.
. Siyasi Ahlak Kanunu çıkarılması.
. Siyasetin finansmanının şeffaflaştırılması.
4-Yolsuzlukla
Mücadele: Kamu İhale Kanunu'nun yeniden yazılarak suistimale izin
verilmemesi ve yolsuzlukla mücadelenin hayatın merkezine yerleştirilmesi.
5-İsrafın
Önlenmesi: Devlette lükse, şatafata değil, hizmete öncelik verilmesi ve
israfın kurumlarından sökülüp atılması.
Ekonomi ve Sosyal
Politikalar Alanında Taahhütler
1-Temel
Vatandaşlık Geliri: Hiç kimsenin yoksulluğa terk edilmeyeceği bir sosyal
güvenlik ağı olarak Temel Vatandaşlık Geliri sistemi.
2 -Vergi
Adaleti: Çok kazanandan çok, az kazanandan az vergi alınması ve hiç
kazanmayandan vergi alınmaması.
3-Gelirde
Adalet: Gelirde adaletin sağlanması ve eşit işe eşit ücret ilkesinin
uygulanması.
4-Asgari Ücret: Yoksulluk,
işsizlik ve açlık sorunlarına çözüm getirilmesi, iktidarın açıkladığı (veya
düşündüğü) asgari ücret miktarının yetersizliğine vurgu yapılarak insanca
yaşanacak bir ücret taahhüdü.
5-Ekonomide
Dönüşüm: Yeşil, mor (kadın emeği), dijital ve nitelikli istihdam dönüşümü
temelinde bir ekonomik yapı.
6-Tarım: Tarımda
ithalata bağımlılığın bitirilmesi, çiftçi ve besicilere kanundan öngörülen
desteklerin verilmesi ve köylünün yeniden milletin efendisi yapılması.
Eğitim, Sağlık ve Kadın
Politikaları
-Eğitim: Her
çocuğun ücretsiz okul yemeğine ve nitelikli eğitime ulaşması.
-Sağlık: Nitelikli,
kamucu, parasız ve eşit sağlık hizmetine erişimin bir yurttaşlık
hakkı olarak sağlanması.
-Kadın
İstihdamı: Kamu kreşleriyle bakım hizmetlerinin kadının sırtından alınması
ve kadınlara istihdamda kolay ve çok yer açılması.
Bu vaatlerin detaylarını
içeren parti programı hakkında daha fazla bilgi gerekli olacak:
. CHP'nin "Temel Vatandaşlık Geliri"
projesinin detayları nelerdir?
. Gerçek bir demokratik, parlamenter hukuk
sistemi için hangi görüşleri bildirdi?
. CHP, 2025 Kasım Kurultayı'nda gerçek
bir demokratik, parlamenter hukuk sistemi için verdiği sözlerde,
mevcut sistemi eleştiren ve yetkileri dengeleyen kapsamlı bir “anayasal reform”
çağrısı yaptı.
. CHP, özetle, tek adam rejimini sonlandıracak,
yetkileri dengeleyecek ve hukuku üstün kılacak yeni bir anayasa ve
sistemi, geniş bir toplumsal mutabakatla hayata geçirme sözünü vermiştir.
. Öne çıkan temel görüş ve taahhütler
şunlardır:
Hukukun Üstünlüğü ve
Bağımsız Yargı
1-Yargı
Bağımsızlığı: Yürütmenin yargı üzerindeki baskısının tamamen
kaldırılması. Hâkimler ve Savcılar Kurulu (HSK) yapısının
değiştirilerek, yargının kendi içinden ve Meclis'in temsil ettiği toplumdan
gelen üyelerle oluşturulması.
2-Anayasa
Mahkemesi (AYM) Kararlarına Uyum: AYM kararlarının derhal ve tam olarak
uygulanmasını sağlayacak mekanizmaların kurulması. Bireysel başvuru hakkının
korunması ve güçlendirilmesi.
3-Adil
Yargılanma Hakkı: Herkes için hızlı, tarafsız ve adil yargılanma hakkının
koşulsuz sağlanması. Tutukluluk sürelerinin makul seviyelere çekilmesi ve masumiyet
karinesinin korunması.
Güçlendirilmiş Parlamenter
Sistem
1-Cumhurbaşkanının
Rolü: Cumhurbaşkanının tarafsız ve sembolik bir role çekilmesi,
yetkilerinin Meclis ve yürütme arasındaki dengeyi bozmayacak şekilde
sınırlandırılması. Cumhurbaşkanının partisiyle ilişkisinin kesilmesi.
2-Güçler
Ayrılığı: Yürütme, yasama ve yargı arasındaki denge ve denetleme (checks
and balances) mekanizmalarının yeniden tesis edilmesi. Güçlü bir yasama organının
temel alınması.
3-Meclisin
Güçlendirilmesi: Meclisin bütçe hakkı, hükümeti denetleme yetkisi
(soruşturma, gensoru vb.) ve kanun yapma süreçlerinin etkinleştirilmesi.
Seçim ve Siyaset Ahlakı
1-Seçim
Güvenliği ve Baraj: Seçimlerin şeffaflık ve güven içinde yapılmasının
sağlanması. Temsilde adaleti sağlamak amacıyla seçim barajının düşürülerek
%3 seviyesine indirilmesi.
2-Siyasi Etik: Siyasi
etik ve ahlakı sağlamak amacıyla Siyasi Ahlak Kanunu'nun çıkarılması.
Vekil ve siyasetçilerin mal varlıklarının ve siyasetin finansmanının
şeffaflaştırılması.
2-Yerel Yönetim
Özerkliği: Merkeziyetçiliğin azaltılması, yerel yönetimlerin mali ve idari
özerkliğinin güçlendirilerek halka daha yakın, katılımcı hizmet vermesinin
sağlanması.
CHP
gelecek seçimler için umut veriyor mu?
. CHP'nin gelecek seçimler için umut verip
vermediği, 2024 Yerel Seçimlerindeki başarısı ve 2025 Kasım
Kurultayı'nın yarattığı siyasi rüzgâr nedeniyle siyasi analistlerin ve
kamuoyunun ana gündem maddelerinden biri haline gelmiştir.
. Genel olarak, Kurultay sonrası süreç ve
beklentiler şu şekilde özetlenebilir:
Umut Veren
Temeller (Pozitif Dinamikler)
1. 31 Mart Yerel Seçim Başarısının Etkisi:
CHP, 2024 yerel
seçimlerinde birinci parti çıkarak önemli bir başarı elde etti.
Bu başarı,
partinin iktidar alternatifi olabileceği algısını güçlendirdi ve
halkın "sarı kart" gösterdiği yorumlarına neden oldu.
Bu başarının
getirdiği özgüven, partinin Kurultay'da "Şimdi İktidar Zamanı"
sloganını benimsemesini sağladı.
2. Kurultaydaki Vizyon ve Liderlik Vurgusu:
Özgür Özel'in
liderliği ve Kurultay'da dile getirilen güçlendirilmiş parlamenter
sistem, yargı bağımsızlığı, Temel Vatandaşlık Geliri gibi kapsayıcı
vaatler, muhalif seçmen nezdinde bir vizyon ve alternatif hükümet programı
sunma çabası olarak görülüyor.
Parti içi
birlik ve beraberlik mesajlarının verilmesi, Kurultay'ın olumlu ve coşkulu
geçmesi, parti örgütünde motivasyonu artırdı.
3. Ekonomik Sorunlar:
Ülkedeki yüksek
enflasyon, hayat pahalılığı ve emekli maaşlarının yetersizliği gibi
ekonomik sorunlar devam etmektedir.
CHP, bu
sorunlara sosyal adalet odaklı çözümler önererek iktidara
yönelik toplumsal rahatsızlığı oya çevirme potansiyeli taşımaktadır.
4. Erken Seçim Talebi:
CHP Genel
Başkanı, 2025 Kasım'ı işaret ederek erken seçim beklentisini sürekli dile
getirmekte ve iktidarı sandıktan kaçmakla suçlamaktadır.
Bu durum,
seçmen tabanında sürekli bir seçim ve değişim beklentisi yaratmaktadır.
Dikkat Edilmesi Gereken
Riskler (Negatif Dinamikler)
1-'Normalleşme'
Süreci:
İktidarın
başlattığı "normalleşme" süreci, bazı analistlere göre muhalif
tabanın keskinliğini ve CHP etrafındaki konsolidasyonu azaltabilir. Muhalif
seçmenin, siyasi gerilimin azalmasıyla tekrar bölünme ihtimali, partinin oy
oranını yüzde 30'un altına çekebilir.
2-Taban-Tavan
Farklılaşması:
CHP'nin farklı
etnik ve ideolojik grupları kucaklama çabası (tabanını genişletme), partinin
kendi içindeki farklılaşmaları da beraberinde getirmiştir.
Özellikle sosyal
demokrat, Atatürkçü ve Türk milliyetçisi seçmen gruplarının hassas
dengeleri, tartışmalı konularda (örneğin Kürtçe eğitimi, vatandaşlık tanımı)
parti içinde “maliyeti yüksek ayrışmalara” yol açabilir, çok dikkat edilmesi
gerekir.
3-Cumhurbaşkanı
Adayı Belirsizliği:
Gelecek genel
seçimlerdeki en önemli belirsizlik, Cumhurbaşkanlığı “adayının kim”
olacağıdır. Bu adayın belirlenme süreci (ön seçim tartışmaları dahil) parti
içinde yıpratıcı tartışmalara neden olabilir.
Sonuç
. CHP, 2024 yerel seçimlerinin ardından
girdiği Kurultay süreciyle liderliğini sağlamlaştırmış ve iktidar
olma umudunu net bir biçimde ortaya koymuştur.
. Var olan ekonomik koşullar bu umudu
besleyen en önemli etkendir.
. Partinin
bu umudu gerçeğe dönüştürmesi, normalleşme sürecindeki “konumunu
korumasına”, “bütünleşmiş bir vizyonu” sürdürmesine ve olası bir
cumhurbaşkanı “adayı krizini” başarılı bir şekilde yönetmesine bağlı olacaktır.
. Ortadaki en büyük sorunlardan olan “kara
para aklama, çeteleşme-mafyalaşma, vergi kaçakçılığı, işsizlik, gelir
dağıtımında adaletsizlik ve yargının siyasallaşması”… gibi konular üzerinde
durulması gerekirdi. Bunların demokratik yöntemlerle sonlandırılamaması ülkenin
gidişini son derece olumsuz etkileyecektir.
. Bilinçli ve donanımlı yurttaşların oranının
azlığı ise temel yurttaşlık öğretimi ve eğitimi açığını göstermektedir. Bu
konuda partinin düzenli ve yaygın çalışmalar yapması önerilir.
. Öğretmen Gönen ÇIBIKCI, 2025.11.29, İS.
. YAZININ TÜMÜNÜ
OKUYUNUZ:
. (YZ
destekli araştırma ve incelemeye dayanan yazım.)
Hiç yorum yok:
Yorum Gönder
Yorum yapanın adı ve soyadı: