29 Kasım 2025 Cumartesi

CHP KURULTAYI

 .   CHP 39. OLAĞAN KURULTAYI
.   CHP 2025 kasımda yapılan yeni kurultayda neler için söz verdi?
.   Cumhuriyet Halk Partisi (CHP), 28-30 Kasım 2025 tarihlerinde 39. Olağan Kurultayı'nı "Şimdi İktidar Zamanı" sloganıyla gerçekleştirdi.
Verilen sözler,  taahhütler, genel olarak yerel seçimlerdeki halkçı ve adil yönetim başarısının ülkeye yayılması, çökmüş “sistemin değiştirilerek” iktidara gelinmesi ve “Atatürk'ün yolundan” ilerlenmesi gibi ana temalar çerçevesinde dile getirilmiştir.
.   Kurultay konuşmalarında ve sunulan parti programında öne çıkan temel söz ve taahhütler genellikle şunlardır:
Yönetim ve Hukuk Alanında Taahhütler
1-Güçlendirilmiş Parlamenter Sistem: Kuvvetler ayrılığı ilkesini esas alan, güçlü yurttaşların güçlü Meclis'ine dayalı parlamenter sisteme geçiş.
2-Hukuk Devleti İnşası: Yeniden milli egemenliğe dayalı, devletin yurttaşların kontrolünde ve denetiminde olduğu, hukukun üstünlüğünün sağlandığı bir düzen kurulması.
3-Seçim ve Siyaset Reformu:
.  Seçim barajının yüzde 3'e indirilmesi.
.  Siyasi Partilerin Hazine yardımının yüzde 1 oy eşiğine indirilmesi.
.  Siyasi Ahlak Kanunu çıkarılması.
.  Siyasetin finansmanının şeffaflaştırılması.
4-Yolsuzlukla Mücadele: Kamu İhale Kanunu'nun yeniden yazılarak suistimale izin verilmemesi ve yolsuzlukla mücadelenin hayatın merkezine yerleştirilmesi.
5-İsrafın Önlenmesi: Devlette lükse, şatafata değil, hizmete öncelik verilmesi ve israfın kurumlarından sökülüp atılması.
Ekonomi ve Sosyal Politikalar Alanında Taahhütler
1-Temel Vatandaşlık Geliri: Hiç kimsenin yoksulluğa terk edilmeyeceği bir sosyal güvenlik ağı olarak Temel Vatandaşlık Geliri sistemi.
2 -Vergi Adaleti: Çok kazanandan çok, az kazanandan az vergi alınması ve hiç kazanmayandan vergi alınmaması.
3-Gelirde Adalet: Gelirde adaletin sağlanması ve eşit işe eşit ücret ilkesinin uygulanması.
4-Asgari Ücret: Yoksulluk, işsizlik ve açlık sorunlarına çözüm getirilmesi, iktidarın açıkladığı (veya düşündüğü) asgari ücret miktarının yetersizliğine vurgu yapılarak insanca yaşanacak bir ücret taahhüdü.
5-Ekonomide Dönüşüm: Yeşil, mor (kadın emeği), dijital ve nitelikli istihdam dönüşümü temelinde bir ekonomik yapı.
6-Tarım: Tarımda ithalata bağımlılığın bitirilmesi, çiftçi ve besicilere kanundan öngörülen desteklerin verilmesi ve köylünün yeniden milletin efendisi yapılması.
Eğitim, Sağlık ve Kadın Politikaları
-Eğitim: Her çocuğun ücretsiz okul yemeğine ve nitelikli eğitime ulaşması.
-Sağlık: Nitelikli, kamucu, parasız ve eşit sağlık hizmetine erişimin bir yurttaşlık hakkı olarak sağlanması.
-Kadın İstihdamı: Kamu kreşleriyle bakım hizmetlerinin kadının sırtından alınması ve kadınlara istihdamda kolay ve çok yer açılması.
Bu vaatlerin detaylarını içeren parti programı hakkında daha fazla bilgi gerekli olacak:
.  CHP'nin "Temel Vatandaşlık Geliri" projesinin detayları nelerdir?
.  Gerçek bir demokratik, parlamenter hukuk sistemi için hangi görüşleri bildirdi?
.  CHP, 2025 Kasım Kurultayı'nda gerçek bir demokratik, parlamenter hukuk sistemi için verdiği sözlerde, mevcut sistemi eleştiren ve yetkileri dengeleyen kapsamlı bir “anayasal reform” çağrısı yaptı.
.  CHP, özetle, tek adam rejimini sonlandıracak, yetkileri dengeleyecek ve hukuku üstün kılacak yeni bir anayasa ve sistemi, geniş bir toplumsal mutabakatla hayata geçirme sözünü vermiştir.
.   Öne çıkan temel görüş ve taahhütler şunlardır:
Hukukun Üstünlüğü ve Bağımsız Yargı
1-Yargı Bağımsızlığı: Yürütmenin yargı üzerindeki baskısının tamamen kaldırılması. Hâkimler ve Savcılar Kurulu (HSK) yapısının değiştirilerek, yargının kendi içinden ve Meclis'in temsil ettiği toplumdan gelen üyelerle oluşturulması.
2-Anayasa Mahkemesi (AYM) Kararlarına Uyum: AYM kararlarının derhal ve tam olarak uygulanmasını sağlayacak mekanizmaların kurulması. Bireysel başvuru hakkının korunması ve güçlendirilmesi.
3-Adil Yargılanma Hakkı: Herkes için hızlı, tarafsız ve adil yargılanma hakkının koşulsuz sağlanması. Tutukluluk sürelerinin makul seviyelere çekilmesi ve masumiyet karinesinin korunması.
Güçlendirilmiş Parlamenter Sistem
1-Cumhurbaşkanının Rolü: Cumhurbaşkanının tarafsız ve sembolik bir role çekilmesi, yetkilerinin Meclis ve yürütme arasındaki dengeyi bozmayacak şekilde sınırlandırılması. Cumhurbaşkanının partisiyle ilişkisinin kesilmesi.
2-Güçler Ayrılığı: Yürütme, yasama ve yargı arasındaki denge ve denetleme (checks and balances) mekanizmalarının yeniden tesis edilmesi. Güçlü bir yasama organının temel alınması.
3-Meclisin Güçlendirilmesi: Meclisin bütçe hakkı, hükümeti denetleme yetkisi (soruşturma, gensoru vb.) ve kanun yapma süreçlerinin etkinleştirilmesi.
Seçim ve Siyaset Ahlakı
1-Seçim Güvenliği ve Baraj: Seçimlerin şeffaflık ve güven içinde yapılmasının sağlanması. Temsilde adaleti sağlamak amacıyla seçim barajının düşürülerek %3 seviyesine indirilmesi.
2-Siyasi Etik: Siyasi etik ve ahlakı sağlamak amacıyla Siyasi Ahlak Kanunu'nun çıkarılması. Vekil ve siyasetçilerin mal varlıklarının ve siyasetin finansmanının şeffaflaştırılması.
2-Yerel Yönetim Özerkliği: Merkeziyetçiliğin azaltılması, yerel yönetimlerin mali ve idari özerkliğinin güçlendirilerek halka daha yakın, katılımcı hizmet vermesinin sağlanması.
CHP gelecek seçimler için umut veriyor mu?
.   CHP'nin gelecek seçimler için umut verip vermediği, 2024 Yerel Seçimlerindeki başarısı ve 2025 Kasım Kurultayı'nın yarattığı siyasi rüzgâr nedeniyle siyasi analistlerin ve kamuoyunun ana gündem maddelerinden biri haline gelmiştir.
.  Genel olarak, Kurultay sonrası süreç ve beklentiler şu şekilde özetlenebilir:
Umut Veren Temeller (Pozitif Dinamikler)
1.    31 Mart Yerel Seçim Başarısının Etkisi:
CHP, 2024 yerel seçimlerinde birinci parti çıkarak önemli bir başarı elde etti.
Bu başarı, partinin iktidar alternatifi olabileceği algısını güçlendirdi ve halkın "sarı kart" gösterdiği yorumlarına neden oldu.
Bu başarının getirdiği özgüven, partinin Kurultay'da "Şimdi İktidar Zamanı" sloganını benimsemesini sağladı.
2.    Kurultaydaki Vizyon ve Liderlik Vurgusu:
Özgür Özel'in liderliği ve Kurultay'da dile getirilen güçlendirilmiş parlamenter sistem, yargı bağımsızlığı, Temel Vatandaşlık Geliri gibi kapsayıcı vaatler, muhalif seçmen nezdinde bir vizyon ve alternatif hükümet programı sunma çabası olarak görülüyor.
Parti içi birlik ve beraberlik mesajlarının verilmesi, Kurultay'ın olumlu ve coşkulu geçmesi, parti örgütünde motivasyonu artırdı.
3.    Ekonomik Sorunlar:
Ülkedeki yüksek enflasyon, hayat pahalılığı ve emekli maaşlarının yetersizliği gibi ekonomik sorunlar devam etmektedir.
CHP, bu sorunlara sosyal adalet odaklı çözümler önererek iktidara yönelik toplumsal rahatsızlığı oya çevirme potansiyeli taşımaktadır.
4.    Erken Seçim Talebi:
CHP Genel Başkanı, 2025 Kasım'ı işaret ederek erken seçim beklentisini sürekli dile getirmekte ve iktidarı sandıktan kaçmakla suçlamaktadır.
Bu durum, seçmen tabanında sürekli bir seçim ve değişim beklentisi yaratmaktadır.
Dikkat Edilmesi Gereken Riskler (Negatif Dinamikler)
1-'Normalleşme' Süreci:
İktidarın başlattığı "normalleşme" süreci, bazı analistlere göre muhalif tabanın keskinliğini ve CHP etrafındaki konsolidasyonu azaltabilir. Muhalif seçmenin, siyasi gerilimin azalmasıyla tekrar bölünme ihtimali, partinin oy oranını yüzde 30'un altına çekebilir.
2-Taban-Tavan Farklılaşması:
CHP'nin farklı etnik ve ideolojik grupları kucaklama çabası (tabanını genişletme), partinin kendi içindeki farklılaşmaları da beraberinde getirmiştir.
Özellikle sosyal demokrat, Atatürkçü ve Türk milliyetçisi seçmen gruplarının hassas dengeleri, tartışmalı konularda (örneğin Kürtçe eğitimi, vatandaşlık tanımı) parti içinde “maliyeti yüksek ayrışmalara” yol açabilir, çok dikkat edilmesi gerekir.
3-Cumhurbaşkanı Adayı Belirsizliği:
Gelecek genel seçimlerdeki en önemli belirsizlik, Cumhurbaşkanlığı “adayının kim” olacağıdır. Bu adayın belirlenme süreci (ön seçim tartışmaları dahil) parti içinde yıpratıcı tartışmalara neden olabilir.
Sonuç
.    CHP, 2024 yerel seçimlerinin ardından girdiği Kurultay süreciyle liderliğini sağlamlaştırmış ve iktidar olma umudunu net bir biçimde ortaya koymuştur.
.    Var olan ekonomik koşullar bu umudu besleyen en önemli etkendir.
.    Partinin bu umudu gerçeğe dönüştürmesi, normalleşme sürecindeki “konumunu korumasına”, “bütünleşmiş bir vizyonu” sürdürmesine ve olası bir cumhurbaşkanı “adayı krizini” başarılı bir şekilde yönetmesine bağlı olacaktır.
.   Ortadaki en büyük sorunlardan olan “kara para aklama, çeteleşme-mafyalaşma, vergi kaçakçılığı, işsizlik, gelir dağıtımında adaletsizlik ve yargının siyasallaşması”… gibi konular üzerinde durulması gerekirdi. Bunların demokratik yöntemlerle sonlandırılamaması ülkenin gidişini son derece olumsuz etkileyecektir.
.   Bilinçli ve donanımlı yurttaşların oranının azlığı ise temel yurttaşlık öğretimi ve eğitimi açığını göstermektedir. Bu konuda partinin düzenli ve yaygın çalışmalar yapması önerilir.
.    Öğretmen Gönen ÇIBIKCI, 2025.11.29, İS.
.      YAZININ TÜMÜNÜ OKUYUNUZ:
 

.    (YZ destekli araştırma ve incelemeye dayanan yazım.)